Vì sao đau lưng khi đứng thẳng lên sau khi cúi và cách đứng dậy đỡ đau hơn
“Cúi xuống thì không sao, nhưng đứng thẳng lên lại đau.” Quá tải cơ duỗi thắt lưng, gồm cơ dựng sống, là một khả năng có thể nghĩ đến. Chỉ một động tác này không đủ để kết luận là đau cơ hay vấn đề đĩa đệm. Hãy thử đứng lên chậm, dùng cả đầu gối và khớp háng, với cảm giác đẩy bàn chân xuống sàn thay vì đột ngột chỉ duỗi lưng.
Cơ hoạt động khác nhau thế nào khi cúi và đứng lên?
Khi cúi, các cơ quanh thắt lưng giúp kiểm soát tốc độ và tư thế. Tải khi giữ tư thế cúi thay đổi tùy mức độ cúi và vật đang cầm.
Khi đưa thân người thẳng lên, cơ duỗi lưng phát lực cùng cơ mông và cơ chân. Nếu gần đây nâng vật nặng hoặc dùng lưng lặp đi lặp lại, cơ bị quá tải có thể đau rõ hơn trong lúc đứng lên.
Đau cơ lưng không nhất thiết có nghĩa là cơ lưng yếu. Hoạt động nhiều hơn thường lệ hoặc chưa hồi phục đủ cũng có thể góp phần. Lưng, khung chậu và khớp háng cùng chuyển động; khi khám cần xem cả vận động, vị trí đau, tê và yếu chân.
Bắt đầu bằng động tác nhỏ và chậm, tìm cách ít khó chịu hơn. Không cần cố giữ một tư thế quy định khi đang đau.
1. Không đột ngột chỉ duỗi thắt lưng. Đứng lên chậm, không giật người lấy đà.
2. Dùng cả đầu gối và khớp háng, chia sẻ lực với cơ mông và chân.
3. Nghĩ ‘đẩy chân xuống sàn để đứng lên’ thay vì ‘dùng lưng kéo người lên’.
4. Nếu đau nhiều, có thể chống tay lên đùi hoặc mép bồn rửa được cố định chắc chắn. Kiểm tra chỗ tựa ổn định và không trơn trước khi dùng.
Thẻ minh họa gốc tiếng Hàn: gập gối, giữ vật sát người và đứng lên chậm bằng cả chân và mông, thay vì chỉ dùng lưng.
03
Nên điều chỉnh việc nâng đồ và nghỉ ngơi thế nào?
Khoảng cách của vật với người, cách xoay người và sự cân bằng giữa hoạt động và nghỉ ngơi đều quan trọng. Chỉ giữ một ‘tư thế đúng’ không ngăn được mọi cơn đau lưng.
5. Giữ đồ vật sát cơ thể khi nâng. Nếu hiện tại quá nặng, chia nhỏ lần mang hoặc nhờ giúp đỡ.
6. Không chỉ vặn lưng khi đang mang vật. Di chuyển bàn chân để đổi hướng toàn thân.
7. Đau lưng cấp không có nghĩa là phải nằm lâu. Duy trì đi bộ ngắn và sinh hoạt nhẹ trong mức chịu được; giảm cường độ và biên độ nếu đau tăng.
8. Có thể dùng chườm ấm hỗ trợ khi cơ cứng hoặc căng. Bọc bằng khăn, tránh quá nóng và đặc biệt cẩn thận ở vùng da giảm cảm giác.
Không thể xác định vấn đề đĩa đệm hay đau cơ chỉ từ triệu chứng này. Quá tải cơ duỗi là một khả năng; cần xem vị trí, diễn biến và các triệu chứng đi kèm.
Đau từ mông lan xuống chân, tê chân hoặc bàn chân, giảm cảm giác hay yếu chân cần được đánh giá xem có liên quan thần kinh không. Khi khám sẽ hỏi thời điểm bắt đầu, động tác làm nặng hơn và triệu chứng có tiến triển không.
Dù nghi ngờ hay đã được chẩn đoán vấn đề đĩa đệm, lựa chọn điều trị vẫn phụ thuộc vào triệu chứng thần kinh hiện tại và kết quả khám.
Thứ Hai–thứ Sáu 09:00–20:00; nghỉ trưa 13:00–14:00. Thứ Bảy 09:00–14:00, không nghỉ trưa. Nghỉ Chủ nhật và ngày lễ. Vui lòng xác nhận lịch nghỉ tạm thời và giờ ngừng tiếp nhận qua điện thoại hoặc Naver Place.
Bãi đỗ xe cơ khí trong tòa nhà dành cho xe từ 2.000 cc trở xuống; sau 17 giờ có thể khó sử dụng. Nếu không đỗ được trong tòa nhà, có thể dùng bãi công cộng Seokjeong-dong (7 Jungang-ro 367beon-gil, Anseong-si). Phòng khám hỗ trợ đỗ xe miễn phí tối đa 90 phút.
Biên soạn lại từ bài gốc tiếng Hàn. Tài liệu tham khảo hướng dẫn tự chăm sóc chung và dấu hiệu cảnh báo, không xác định nguyên nhân đau ở một động tác cụ thể. Thông tin không thay thế chẩn đoán hay điều trị cá nhân.
